• compact fototoestellen gebruiken de contrastdetektie methode: de focus wordt bijgeregeld totdat het beeld sterk gecontrasteerd is; dan wordt er van uitgegaan dat het beeld scherp is. Omdat de struik op de achtergrond fel belicht is, zal het fototoestellen denken dat dit het onderwerp is en daarop scherpstellen.
• Spiegelreflextoestellen gebruiken een complexer systeem om scherp te stellen en gebruiken niet de beeldscherpte, maar meten de afstand tot het onderwerp (stigmometer detektie methode). Omdat de afstand effektief gemeten wordt kan een spiegelreflex supersnel scherpstellen, de enige beperking is de snelheid van de focusmotor.

In de praktijk:

• Gebruik enkel het middenste deel van het beeld om scherp te stellen: dan ben je zeker dat het fototoestel niet op een struik of een ander deel van het beeld zou scherpstellen.
• Richt op de ogen van het model, ontspanderknop half indrukken, opnieuw cadreren en dan foto nemen (single shot AF). Tracking AF niet gebruiken, want dan blijft het fototoestel verder scherpstellen op wat er in het midden van het beeld staat zolang de ontspanderknop half ingedrukt is —deze instelling gebruikt u voor sportfotografie, niet portretfotografie.

Een ander probleem dat kan optreden is dat de achtergrond te scherp is, waardoor het model niet voldoende opvalt (de foto heeft onvoldoende bokeh). Dit fenomeen treed op als er gefotograferd wordt bij veel licht, waardoor het fototoestel een kleine opening zal gebruiken. De oplossing: gebruik een grote opening (voor zover mogelijk, natuurlijk), plaats het model niet tegen een muur maar op een korte afstand ervan, werk met een kleine tele in plaats van een breedhoek. Wat betreft de opening: een waarde van f/2.8 is gunstig bij 50mm en f/4 bij 100mm.

Deze foto's hebben nog andere minpunten (slechte uitlichting) maar daarover zullen we het nog niet hebben.

Bij fototoestel-bewegingsonscherpte is het volledig beeld een beetje onscherp; bij verkeerde focus is een deel van de foto scherp. Onderwerp-bewegingsonscherpte kan ook optreden, maar dit wordt hier niet besproken.

De oplossing is maar een noodoplossing: flitsen. Het onderwerp moet dichtbij het fototoestel staan, anders kan de flitser de concurrentie niet aangaan met de zon. Je ziet duidelijk op de tweede foto dat dit een noodoplossing is: het model is onnatuurlijk belicht en het flitslicht heeft alle relief (borstkas van het model) onderdrukt.

Hoe vaak heb ik niet mensen gezien op de zeedijk, die een foto nemen van de kinderen en/of de vrouw, met als achtergrond de ondergaande zon. Ten eerste zijn fotosensoren extreem gevoelig voor (infra-rood) zonlicht, waardoor de ondergaande zon er onnatuurlijk zal uitzien, maar van de mensen zal enkel de omtrek te zien zijn. Als ik (behulpzaam) uitleg dat ze beter zouden flitsen, dan kijken ze me aan met de ogen van een koe dat zojuist geslacht werd. Geen zicht natuurlijk, en daarom meng ik mij niet meer tussen de mensen als ik iemand grove fotografische blunders zie maken.

De reden is eenvoudig: fotografie is een tweedimensionaal medium. Je verliest alle relief. Relief kan je enkel creëren door gebruik te maken van een licht- en schaduwspel. Hier werd er geflitst (zie flitsschaduw), en dat is op zich al geen geschikte manier om mooie beelden te bekomen.

Let ook op de rechterarm van het model: hoewel dit een heel natuurlijke pose is, komt het niet goed over: de arm lijkt wel een stompje omdat het gericht is naar het objectief. Je had de foto wat meer van de linkerkant moeten nemen (stap naar rechts zetten). Om een idee te krijgen hoe een foto er uit zal zien, kan het nuttig zijn het model te bekijken met één oog (dan verlies je dieptezicht), en nadien gebruik maken van de zoeker om de uitsnede te bepalen.

Ook de tweede foto, waarbij het model een heel mooie pose aanneemt, komt verkeerd over op de foto (Samoerais konden het niet weten dat de uitgangspositie verkeerd zou overkomen op foto want fotografie bestond niet in die tijd). Het lijkt wel dat het model een stukje van zijn schouder aan het afpelen is, juist vanwege het gebrek aan diepte. Of hij is zijn nek aan het doorsnijden, zijn arm aan het doorknippen, zijn edelen delen aan het verminken. Figuurlijk gezien is een zwaard een zeer moeilijk te hanteren rekwisiet bij fotografie! Bon, allez, de horizon staat tenminste recht.

Met deze pagina wil ik je helpen in het maken van betere foto's. Een paar jaren geleden was de derde foto voor mij de max... Totdat ik doorhad dat de horizon achter het hoofd van het model laten lopen "not done" is.

Op de tweede foto is de achtergrond niet meer zo donker, waardoor het fototoestel niet meer tilt slaat en het model natuurlijke kleuren heeft. De witte shirt is nog altijd wat overbelicht, maar het valt niet meer zo op. Deze overbelichting is bijna onvermijdelijk van zodra er zonlicht is en er geen accessoires gebruikt worden (softbox en/of reflector).

Door van positie te veranderen gaat alle aandacht naar het gezicht van het model. Beide foto's werden op dezelfde lokatie en een paar seconden na elkaar genomen: de fotograaf bepaalt hoe de foto eruit zal zien!