Op deze pagina Top Voordelen Soorten
Een alternatief op de ingebouwde flitser
(ik gebruik de ingebouwde flitser nooit meer!)
De externe flitser
Fotografie » TechTalk » Flitsers » Externe flitser
Een van de eerste accessoires van je fototoestel zou een flitser moeten zijn. Dit moet geen krachtig exemplaar zijn; de bedoeling van de flitser is extra accenten te leggen. Koop liever een lichtgevoelige lens dan een zware flitser. Om een geslaagde foto te bekomen moet het effekt van de flitser heel subtiel zijn.

De voordelen van een externe flitser

ingebouwde flitser

non-dedicated flitser

Als je de interne flitser van je fototoestel gebruikt heb je soms een witteverfexplosieverschijnsel: het voorplan is veel te wit en de achtergrond te donker. Dit wordt veroorzaakt door de minuscule flitser die niet ver genoeg reikt. Een flitser van een compact fototoestel (voorbeeld rechts) is uitgerust met een flitselko van 56µF/350V. In een dergelijke condensator kan je slechts 5J opslaan, dat is 1/8 van het vermogen van de kleinste externe flitser (20J).

Voordelen van de externe flitser

Vivitar 2500, een ideale externe flitser. Dankzij de ingebouwde vermogensregeling moet je je fototoestel slechts éénmaal instellen.

Een voordeel van een externe "non-dedicated" flitser (niet merkgebonden) is dat je de storende meetflits kan vermijden (professionele fotografen hebben geen meetflits nodig). Deze preflits kan een slave flitser of een studioflitser in de war sturen.
Voorwaarde is wel dat je digitaal fototoestel uitgerust is met een hot shoe (benaming van de houder). Doorgaans hebben alle reflextoestellen en de betere compact-toestellen een hot shoe.

De flitser staat niet te dicht bij de lens: rode ogen heb je in ieder geval niet. Heb je al gemerkt dat alle foto's genomen met oude toestellen (en externe flitser) geen last hebben van dit fenomeen? De externe flitser is ook verplicht als je een omvangrijke lens gebruikt (zoals mijn EF 24-70mm ƒ/2.8 L USM), want de lens werpt een schaduw als je de interne flitser zou gebruiken.

De flitskop zelf is groter uitgevoerd, zodat schaduwen minder scherp zijn. Met de diffusor over de flitskop (of op grootmoeder's wijze met een zakdoek) vallen de schaduwen zelfs niet op!

Sommige flitsers hebben een kantelbare flitskop, waarmee je schaduwen in sommige gevallen nog verder kan vermijden; je flits namelijk naar het plafond en het licht wordt difuus weerkaatst. De kantelbare flitskop is niet in alle situaties bruikbaar.

De interne flitser bij Canon heeft een richtgetal van 13, dit is 1/4 van het vermogen van een kleine externe flitser. De flitser reikt tot maximaal 3 meter bij maximale lensopening. De professionele Canon 5D heeft zelfs geen ingebouwde flitser!

Soorten flitsers

Niet merkgebonden flitser
Niet-merkgebonden manuele flitser

Canon dedicated flitser
Canon flitser

Sony dedicated flitser
Sony flitser zonder strobe contact

Manuele flitser
Deze flitser heeft slecht één vermogen, namelijk 100%. Deze goedkope flitsers kan je op ebay kopen voor een klein bedrag (meestal liggen de vervoerskosten hoger dan de uiteindelijke prijs van de flitser). Het richtgetal ligt in de buurt van 20, wat overeenkomt met ongeveer 40Ws of een halogeenlamp van 500 W. Je kan ze gebruiken als trigger voor studioflitsers door een plaatje voor de flitsbuis te monteren. Het plaatje laat enkel infra rood licht door en de studioflitsers hebben een infra-rode detector.

Flitser met verschillende vermogens
Deze flitser kan je instellen op verschillende vermogens. Dergelijke flitsers zal je niet vaak meer aantreffen, ze worden vervangen door flitsers met automatische vermogensregeling. Studioflitsers horen in deze categorie, maar ze hebben een vermogen dat 10 keer hoger ligt dan een manuele flitser.

Flitser met vermogensregeling (automatische flitsers)
Deze flitsers zijn uitgerust met een fotocel die het weerkaatst licht opmeet en de flitser uitschakelt als het voldoende licht weergekaatst is. Met een dergelijke automaat kan je een diffusor over de flitskop gebruiken, en zelfs bounce-flitsen toepassen. Deze flitsers houden ook rekening met de albedo van het onderwerp (of het onderwerp donker of helder is).

Flitser met TTL-meting (through-the-lens)
Deze flitsers zijn vaak dedicated (merkgebonden). De lichtmeting gebeurt niet meer door een fotocel in de flits, maar door het fototoestel zelf, dat een signaal aan de flitser geeft als er voldoende licht ontvangen is. Dergelijke flitsers zijn veel duurder, maar geven een betere belichting (de fotocel is meestal breedhoekig en vangt teveel strooilicht van de zijkanten op, vooral storend als je met een tele-lens werkt).
    De TTL-werking gebeurt:
  • door de flits te onderbreken van zodra het toestel voldoende licht ontvangen heeft (filmreflex)
  • door een pre-flits af te vuren en te berekenen hoe sterk de hoofdflits moet zijn (bij alle digitale fototoestellen) (E-TTL benaming bij Canon)

Focal plane flitsers
Dit zijn vaak merkgebonden flitsers. Deze kunnen ingesteld worden om een lange flitspuls te geven zodat ze ook bij reflextoestellen in high-speed mode gebruikt kunnen (dus bij fill-in flash). Waarom je een dergelijke focal plane flitser nodig hebt kan je hier lezen. Deze high end flitsers gebruiken natuurlijk ook TTL-lichtmeting.

De niet merkgebonden flitser heeft slechts één contact (eerste foto rechts) om de flitser te laten afgaan (strobe contact, rode pijl).

De Canon flitser kan met alle fototoestellen werken want naast de specifieke Canon-contacten heeft de flitser ook een strobe contact (tweede foto, rode pijl).

Enkel de Sony kan uitsluitend gebruikt worden op een Sony fototoestel: het belangrijke strobe-contact is namelijk niet aanwezig! Een mankement voor een flitser dat meer kost dan een compact fototoestel!

dedicated flitser
Sony HVL-32X

De Sony HVL-32X is het schoolvoorbeeld van een dedicated flitser dat je zelfs niet kan gebruiken op een ander fototoestel (de "hot shoe" werkt namelijk niet want de contacten zijn niet aanwezig). Als het niet aangesloten is op een Sony fototoestel weigert de flitser te werken!