Digitale spiegelreflex
Sensor reinigen met perslucht
Sensorcleaning
Fotografie » TechTalk » Sensorcleaning » Zelf reinigen » Perslucht
De sensor reinigen met perslucht is de gemakkelijkste en veiligste manier om de sensor van je digitale fototoestel (spiegelreflex) te reinigen. Het is wel zo dat perslucht niet in staat is alle stofdeeltjes te verwijderen.

Algemene informatiepagina sensorcleaning.

Werkwijze

perslucht
Soms is pers'lucht' niet voldoende

haartje
Haartje niet weg te krijgen met sensorswab

Sommige mensen reinigen hun sensor met perslucht. "Perslucht" is eigenlijk geen lucht, maar een combinatie van di-methyl-ether en propaan en/of tetrafluoroethaan (meer propaan bij "freeze" spuitbussen en minder bij perslucht). Tetra zou binnenkort verbannen moeten worden wegens zijn negatief milieu effekt (broeikasgas). De combinatie van gassen is nodig zodat de druk minder afhankelijk van de temperatuur is (op deze site leer je echt iets bij!) Deze gassen zijn vloeibaar onder hoge druk. Bij het openen van het ventiel wordt de druk in de spuitbus verlaagd en "kookt" het mengsel.

Het reinigen van de sensor met perslucht is uiterst veilig indien het correct uitgevoerd is. Zorg voor een spuitbus met perslucht en een volgeladen batterij. Lees op de indexpagina sensorcleaning hoe je de camera in cleaning-modus zet. Perslucht wordt gebruikt op voldoende afstand. Een te sterke luchtstroom kan kleine oliedruppeltjes losmaken van de mirrorbox. Oefen eerst zodat je kan aanvoelen hoe sterk de luchtdruk is (de spuitbus is voldoende voor honderden reinigingscycli).

Ik ben geen absolute tegenstander van perslucht meer. Bij een sensorreiniging zat er continu een haartje op de sensor. Ik heb de sensor wel 6 keer gereinigd, en altijd was het haartje aanwezig. Soms in het midden, soms in een hoek, maar altijd goed zichtbaar. Uiteindelijk heb ik een lichte straal perslucht gebruikt en het stofje was voorgoed weg.

Van alle reinigingsmethoden is perslucht de beste keuze: de meest veilige (indien correct toegepast) en in de meeste gevallen voldoende effektief. Deze methode zou je dus altijd als eerste moeten uitproberen.

Minpunten

  • Stof wordt niet meegenomen maar verplaatst. Het stof dat weggeblazen wordt kan ergens in het sluitermechanisme terechtkomen. Bij het sluiten van de sluiter komt het stof opnieuw in de buurt van de sensor
  • De luchtstroming voert nieuwe stof aan. Het produkt in de spuitbus is chemisch zuiver en bevat geen stof, maar door de luchtverplaatsing kan er stof van buiten het fototoestel aangezogen worden (venturi-effekt, ooit van gehoord?). Samen met het volgend punt kan dit ervoor zorgen dat de sensorruimte meer stof bevat dan voor de behandeling.
  • Perslucht is ijskoud. Perslucht (di-methyl-ether) kookt bij een temperatuur van -23°C. Het gas dat uit de spuitbus stroomt is dan ook letterlijk ijskoud. Als een druppeltje "lucht" uit de spuitbus ontsnapt dan koelt de sensor op die plaats tot -23 graden. Niet alleen is dit mechanisch slecht voor de sensor en de nabijgelegen sluitermechaniek, maar er ontstaat condensatie, die de neiging heeft alle stof uit de omgeving aan te trekken. Na een "natte fase" loop je de kans dat er meer stof in de buurt van de sensor terechtgekomen is dan ervoor.
  • Perslucht zit op hoge druk. De druk in de spuitbus is hoog (zodat de gassen vloeibaar zijn). Het is moeilijk de druk te doseren. Als er met een te hoge kracht gespoten wordt kunnen de mechanische onderdelen beschadigd worden (spiegelsysteem en sluitermechaniek).
  • Perslucht kan niet alle stofdeeltjes verwijderen. Bepaalde stofjes blijven aan de sensor kleven en komen niet los met perslucht. Fysisch contact is nodig in dit geval.

Lucht uit de compressor is nog absoluut afgeraden!. Voor de smering zit er olie in de compresseur. Een heel kleine hoeveelheid olie wordt met de lucht meegenomen en zal een vette film op de sensor achterlaten. Deze kleverige film zal nog meer stof aantrekken.