Woordenlijst

Woordenlijst fotografie


C-41
Procédé voor de ontwikkeling van kleurnegatieven (en ook chromogene zwart/wit films). C-41 film bestaat uit verschillende gevoelige lagen. De bovenste laag is blauw-gevoelig, daaronder komt een geelfilter om het blauw tegen te houden. Daaronder komt een groen gevoelige laag en uiteindelijk de rood gevoelige laag. In iedere gevoelige laar zitten complementaire kleurbinders die zichtbaar zullen worden als het zilver ontwikkeld wordt: geel, magenta en cyan.

Bij de filmontwikkeling worden de kleurbinders geactiveerd op de plaats waar er licht gevallen is. Een volgende stap van de filmontwikkeling is het bleken van het zilver (de helderheid wordt door de kleurpigmenten bepaald, niet meer door het zilver zoals bij klassieke zwart-wit films). Nadien wordt het beeld gefixeerd en gereinigd. Meer informatie is te vinde op de pagina over •» Kleurontwikkeling.

Cactus trigger
Eenvoudige flitstrigger op afstand. De flitspuls wordt via radiogolven overgedragen. De complexe communicatie tussen fototoestel en flitser is niet mogelijk (e-TTL): enkel de flitspuls wordt doorgegeven. De externe flitser gedraagt zich als een flitser zonder communicatie met het fototoestel. Indien mogelijk moet het flitsvermogen manueel op de flitser ingesteld worden. Om een correcte belichting te bekomen moet men de opening bijgestellen (door gebruik te maken van een flitsmeter of door testfoto's te nemen). High speed flitsen (bij spiegelreflexen) is niet mogelijk: men zit vast aan een maximale sluitersnelheid van 1/125 of 1/250.

De betrouwbaarheid van de cactustriggers is niet hoog. De fabricagekwaliteit is laag (made in China) en de batterijkleppen houden het niet lang vol. De triggers worden gestoord door de electronica aan boord van de flitser (vooral intelligente flitsers met veel slimme electronica aan boord zoals de Canon Speedlite 580 blijken de triggers te storen). Een beter alternatief zijn de Pocket Wizards. In vergelijking met de infra-rood systemen van Canon werken de cactus triggers ook indien er geen direct zicht is (of bij zonlicht).

Meer informatie over flitstriggers (soorten en werking) is hier te vinden.

Camera obscura
Donkere ruimte voorzien van een kleine opening waardoor licht in de ruimte kan komen. Men bekomt een omgekeerd beeld van de omgeving. Deze opstelling werd vroeger gebruikt door schilders om natuurgetrouw hun omgeving te schilderen. Omdat de opening zeer klein moet zijn (de beeldscherpte is gelijk aan de afmeting van de opening) valt er maar weinig licht in de ruimte. De camera obscura kan zo klein of zo groot gemaakt worden als men wenst. Een groep mensen kan plaatsnemen in de grootste (dat was vroeger een kermisattractie), terwijl de kleinste camera obsura niet groter is dan een modern fototoestel. Het is zelfs mogelijk een modern fototoestel (spiegelreflex) om te bouwen tot camera obscura (zie pinhole camera).

Casting
Zie casting (modellensite).

Catchlight
Plaatje dat op een flitser gemonteerd wordt bij bounce-flitsen (indirekt flitsen) en een deel van het licht naar het gezicht van het model stuurt zodat er een fonkeling in de ogen te zien is. Foto van een flitser met •» catchlight. De catchlight bestaat in verschillende uitvoeringen: doorzichtig plaatje dat zowel dienst doet als diffusor of als catchlight of plastiken strip dat uit de flits getrokken kan worden.

Bij analogie is een catchlight de reflektie van de lichtbronnen op de oogbal. Ogen zonder catchlight worden aangezien als levensloos of "slecht". In films hebben de ogen van de slechterikken vaak geen catchlight.

Cat's eye
Out of focus highlights (de heldere delen van de achtergrond) krijgen de vorm van de opening (diafragma). Een andere benaming is de blur disc. Vanaf de zijkant bekeken ziet de diafragma er afgeplat uit, dit is de oorzaak van de natuurlijke vignetering. Ook de blur discs op de zijkanten van een foto zijn dus afgeplat, ze lijken op katteogen (cat's eye). Men kan dit speciaal affekt gebruiken bij portretfotografie, een voorbeeld van •» cat's eye is hier te zien.

CCD, Charge Coupled Device
De •» CCD is de oudste gebruikte sensortechnologie. Een CCD levert de beste beelden maar verbruikt het meeste stroom. De andere toegepaste technologie is CMOS.

CFA (Color Filter Array)
De photosites (de gevoelige elementen) van een sensor zijn niet in staat kleuren te detecteren. Door voor iedere photosite een kleurfilter te plaatsen kan men kleuren detecteren. De meest gebruikte kleurfilter is de bayer-matrix of RGB matrix.

Chiaroscuro (clair-obscur)
Fotografie is een twee-dimensionaal medium. Om reliëf weer te geven gebruiken de goede fotografen de techniek van chiaroscuro of clair-obscur (licht- en schaduwspel). In plaats van zich te beperken tot meelicht wordt er vaak strijklicht gebruikt. De bedoeling van clair-obscur is niet dat delen van het beeld daardoor overbelicht of onderbelicht worden. Chiaroscuro is het tegengestelde van een "platte foto".

Chemigram
Schilderij gemaakt met fotografische produkten. De grote promotor van dit systeem is de Belg Pierre Cordier.

Chromatic aberration of kleurfout
Optische fout waarbij scherpe overgangen een purperen franje vertonen. Het effekt is vaak te zien bij tegenlicht. Dit wordt veroorzaakt door het feit dat lenzen golflengtes van verschillende frekwentie (=verschillende kleuren) verschillend breken. Alle lenzen zijn tegenwoordig kleur-gecompenseerd (apochromatisch), maar de mate van correctie is verschillend van lenz tot lens. Purper zit aan de rand van het spectrum en kan daarom moeilijker gecompenseerd worden.

Circulaire polarisatie filter (CP filter)
Polarisatiefilter die gebruikt kan worden op reflextoestellen. Een CP filter heeft in vergelijking met een klassieke polarisatiefilter (lineaire polarisatiefilter) een extra laag die de polarisatie ongedaan maakt. Dit is noodzakelijk omdat het gepolariseerd licht de werking van de meetsensoren negatief beinvloedt (ten gevolge van de spiegels in het fototoestel). Compact fototoestellen (zonder spiegels) hebben genoeg aan aan lineaire polarisatiefilter.

CMOS, Complementary Metal Oxyde Semiconductor
De •» CMOS-techniek werd oorspronkelijk gebruikt bij processoren en geheugenbanken. Met dezelfde produktiefaciliteiten konden er ook op een goedkope manier sensoren gebouwd worden. De kwaliteit van dergelijke sensoren was niet erg hoog en dergelijke camera's werden dan ook gebruikt in extreem goedkope toestellen. Tegenwoordig is men in staat hoogwaardige CMOS sensoren te bouwen die een evengoed beeld leveren als de CCD. Het electrisch verbruik ligt ook een stuk lager.

CMYK kleuren
Het CMYK-kleurmodel gebruikt Cyan, Magenta, Yellow en Zwart als basiskleuren. Bij het printen moet er gewerkt worden volgens het subtractief kleurenmodel (meer inkt: donker beeld) terwijl beeldschermen volgens het additief kleurmodel werken.